công tư

Định nghĩa
  1. Danh từ:
    • Lĩnh vực chung và riêng: "công tư" chỉ hai phạm vi đối lập nhưng có mối quan hệ với nhau: "công" là việc chung của xã hội, nhà nước, tập thể; "tư" là việc riêng của cá nhân, gia đình.
    • Khía cạnh pháp lý và đạo đức: "công tư" còn thể hiện sự phân biệt giữa trách nhiệm công và lợi ích cá nhân, thường được dùng trong các ngữ cảnh về quản lý, hành chính.
Ví dụ sử dụng
  • Danh từ:
    • Cần phân biệt rõ công tư trong quản lý tài chính nhà nước. (Cần phân biệt rõ ràng giữa việc chung và việc riêng trong quản lý tài chính của nhà nước.)
    • Người cán bộ phải giữ đúng nguyên tắc công tư. (Người cán bộ phải tuân thủ nghiêm nguyên tắc phân biệt giữa trách nhiệm công và lợi ích cá nhân.)
Các cách sử dụng nâng cao

  • "công tư phân minh": sự phân biệt rạch ròi giữa việc chung và việc riêng.

    • Một nhà lãnh đạo tốt luôn công tư phân minh. (Một nhà lãnh đạo tốt luôn biết phân biệt rõ ràng giữa công việc chung và lợi ích cá nhân.)

  • "lợi dụng công tư": hành vi sử dụng vị trí công để phục vụ lợi ích riêng.

    • Việc lợi dụng công tư là hành vi vi phạm pháp luật. (Hành vi dùng quyền hạn công để trục lợi cá nhân là vi phạm pháp luật.)
Biến thể và từ gần giống

  • Công (danh từ): việc chung của xã hội, nhà nước.

    • Làm việc công là phục vụ lợi ích của cộng đồng. (Làm việc chung là phục vụ lợi ích của tập thể.)

  • Tư (danh từ): việc riêng, lợi ích cá nhân.

    • Chuyện tư không nên mang vào cơ quan. (Chuyện riêng không nên mang vào nơi làm việc.)

  • Công tư lưỡng nan (thành ngữ): tình huống khó xử khi phải chọn giữa việc chung và việc riêng.

    • Anh ấy rơi vào cảnh công tư lưỡng nan khi vừa phải hoàn thành dự án vừa lo cho gia đình. (Anh ấy ở trong tình thế khó xử khi phải cân bằng giữa trách nhiệm công việc và bổn phận gia đình.)
Từ đồng nghĩa
  • Công việc và tư lợi: thuật ngữ mô tả hai phạm vi đối lập.
  • Chung và riêng: cách diễn đạt thông dụng hơn, dễ hiểu.
  • Công và tư: từ ghép tương tự, nhấn mạnh sự đối lập.
Thành ngữ liên quan
  • Công tư rạch ròi: phân biệt rõ ràng, không lẫn lộn giữa việc chung và việc riêng.
    • Người quản lý giỏi luôn công tư rạch ròi. (Người quản lý giỏi luôn phân biệt rõ ràng giữa trách nhiệm công và lợi ích cá nhân.)

Từ chứa "công tư"